Persoonlijke hormoonprofilering ter bescherming van moeder en kind
Peripartum depressie treft tot één op de vijf moeders in Nederland. Het is een van de meest voorkomende en ingrijpende complicaties rond de zwangerschap. De gevolgen raken niet alleen de moeder, maar kunnen ook de emotionele, cognitieve en sociale ontwikkeling van het kind beïnvloeden.
Toch wordt peripartum depressie vaak pas laat herkend. Vroege signalen zijn moeilijk zichtbaar en er bestaat nog geen duidelijke biologische test. In dit project wordt daarom gewerkt aan een nieuwe manier om risico’s eerder te herkennen.
Het project ontwikkelt een eenvoudige bloedtest in combinatie met een gebruiksvriendelijke app. Door biologische signalen tijdens de zwangerschap te analyseren, kan het risico op peripartum depressie eerder zichtbaar worden. Zo kunnen vrouwen tijdig passende ondersteuning krijgen en kan een gezonde start voor moeder en kind worden bevorderd.
Projectbeschrijving
Peripartum depressie is vaak moeilijk vroegtijdig te herkennen. Veel vrouwen vinden het lastig om aan te geven dat zij zich somber of depressief voelen tijdens of na de zwangerschap. Hierdoor blijven klachten soms onopgemerkt en wordt hulp pas laat ingezet.
Tegelijkertijd laat wetenschappelijk onderzoek zien dat hormonale en immunologische processen tijdens de zwangerschap een belangrijke rol spelen in de mentale gezondheid van de moeder. Deze biologische processen kunnen ook invloed hebben op de ontwikkeling van het kinderbrein. De eerste 1.000 dagen van het leven, vanaf de zwangerschap tot de eerste levensjaren, zijn namelijk cruciaal voor emotionele regulatie, leervermogen en veerkracht.
Het project ontwikkelt daarom een nieuwe aanpak om biologische risicofactoren voor peripartum depressie eerder zichtbaar te maken. Hiervoor wordt een eenvoudige bloedtest ontwikkeld die tijdens de zwangerschap belangrijke biologische markers meet. De resultaten worden geanalyseerd met behulp van een AI-model dat deze gegevens vertaalt naar een persoonlijke risicobeoordeling.
Naast de test wordt een gebruiksvriendelijke app ontwikkeld. Deze app geeft begrijpelijke uitleg over de resultaten en kan vrouwen ondersteunen bij het vinden van passende zorg wanneer dat nodig is.
Het project wordt uitgevoerd door onderzoekers, digitale gezondheidsexperts, zorgprofessionals en patiëntvertegenwoordigers. Samen ontwikkelen en testen zij de aanpak in de praktijk, met speciale aandacht voor gezinnen in kwetsbare omstandigheden.
Door risico’s eerder te signaleren kan sneller ondersteuning worden geboden aan moeders. Daarmee wil het project bijdragen aan een betere mentale gezondheid van moeders en een gezondere start voor kinderen.
(Beoogde) Resultaten
Het project werkt aan een nieuwe methode om risico op peripartum depressie tijdens de zwangerschap eerder te herkennen.
De belangrijkste beoogde resultaten zullen zijn:
- een wetenschappelijk gevalideerd biologisch risicomodel voor peripartum depressie
- een eenvoudige bloedtest die kan worden toegepast binnen de zwangerschapszorg
- een gebruiksvriendelijke app met duidelijke informatie en ondersteuning
- een landelijke pilotstudie met minimaal 200 zwangere vrouwen uit verschillende gemeenschappen
De verwachting is dat deze aanpak leidt tot eerdere signalering van risico’s en snellere toegang tot passende zorg. Op langere termijn kan dit bijdragen aan minder mentale gezondheidsproblemen bij moeders, een betere ontwikkeling van kinderen en het verkleinen van gezondheidsverschillen in de eerste levensfase.
Partners
- Know Women (coördinerende partner)
- Erasmus MC – Afdeling van Epidemiologie, Computational Population Biology, Radiologie en Nucleaire Geneeskunde
- Mamamoon
- Voices for Women
Looptijd
2026 – 2028
Financiering
Het project wordt gefinancierd via het TKI-LSH PPP Promising Start programma, met cofinanciering door private partners.
Projectnummer: HH-PPS-2025100107
Contact
Amy M. FitzPatrick
Know Women B.V. (decipHER women)
E-mail:
amy@decipherwomen.com
